D’fhógair an tAire Sláinte, Stephen Donnelly inniu go bhfuil tús curtha leis an Acht um Shábháilteacht Othar (Teagmhais Infhógartha agus Nochtadh Oscailte), 2023.
Leis an Acht um Shábháilteacht Othar (Teagmhais Infhógartha agus Nochtadh Oscailte), 2023. foráiltear do chreat reachtach do roinnt gnéithe tábhachtacha a bhaineann le sábháilteacht othar, lena n-áirítear nochtadh oscailte éigeantach de cúpla teagmhas tromchúiseach sonraithe sábháilteachta othar nach mór a nochtadh don othar agus/nó dá dteaghlach. Foráiltear leis an Acht freisin d’fhógra seachtrach éigeantach na n-imeachtaí céanna sin a thabhairt don chomhlacht rialála cuí. Tá liosta san Acht de theagmhais shonraithe sábháilteachta othar a mbíonn bás nó mórdhíobháil mar thoradh orthu, agus déantar foráil ann freisin maidir le fógra seachtrach éigeantach faoi na teagmhais chéanna sin a thabhairt don chomhlacht cuí. Tá foráil san Acht trínar féidir leis an Aire cur leis an liosta seo trí rialachán.
Dúirt an tAire Donnelly:
“Tá an-áthas orm tús a chur leis an bpíosa reachtaíochta tábhachtach seo maidir le sábháilteacht othar. Beidh ról tábhachtach aige maidir le hathrú cultúrtha a chur chun cinn inár seirbhís sláinte trína gcruthaímid, i dteannta a chéile, spás d’oscailteacht agus trédhearcacht inár ngníomhartha laethúla. Tá dul chun cinn mór eile bainte amach ag Éirinn inár sraith reachtaíochta maidir le sábháilteacht othar agus is comhartha é sin ar ré nua don tseirbhís sláinte.”
Foráiltear leis an Acht freisin do riachtanais éigeantacha maidir le nochtadh oscailte le haghaidh athbhreithnithe críochnaithe, ar iarratas na n-othar, ar a scagthástáil ailse ag Seirbhís Náisiúnta Scagthástála Fheidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS) i gcuid thiomnaithe den Acht. Forálann sé d’oibleagáid ar na Seirbhísí Scagthástála Ailse othair a chur ar an eolas faoina gcearta le hathbhreithniú a iarraidh.
Faoin Acht, leathnófar sainchúram an Údaráis um Fhaisnéis agus Cáilíocht Sláinte (HIQA) i seirbhísí sláinte príobháideacha forordaithe agus in ospidéil phríobháideacha. Cuirfidh sé seo ar chumas HIQA caighdeáin a leagan síos maidir le feidhmiú seirbhísí sláinte príobháideacha forordaithe agus ospidéil phríobháideacha, monatóireacht a dhéanamh ar chomhlíonadh agus cigireachtaí agus imscrúduithe a dhéanamh de réir mar is gá.
Sula cuireadh tús leis an Acht, bhí roinnt céimeanna ullmhúcháin ag teastáil. Tá siad sin críochnaithe anois, agus tá tús á chur le formhór an Achta. Teastaíonn mionleasú teicniúil ó alt 68, a fhorálann go gcuirfear Alt nua isteach san Acht Sláinte 2007 chun cumhacht lánroghnach a sholáthar don Phríomhchigire chun athbhreithniú a dhéanamh ar chineál sonraithe teagmhas tromchúiseach sábháilteachta othar i gcás ina ndearnadh cúram othar nó cúram iomlán othair i dteach altranais, chun tithe altranais poiblí agus príobháideacha araon a áireamh, agus cuirfear tús leis go luath.
Tá foráil san Acht lena ndéantar athbhreithniú ar fheidhmiú an Achta atá le déanamh dhá bhliain ón dáta tosaithe.
Chuir an tAire Donnelly leis an méid sin, ag rá:
“Is píosa suntasach reachtaíochta sábháilteachta othar é seo. Beidh ról tábhachtach aige lena chinntiú go mbeidh rochtain ag othair agus ag a dteaghlaigh ar fhaisnéis chuimsitheach thráthúil. Baintear é seo amach tríd an meicníocht de nochtadh oscailte san Acht a dhéanann cultúr a neadú chun gur féidir le cliniceoirí, agus leis an seirbhís sláinte ina hiomláine, teagmháil a dhéanamh go hoscailte, go trédhearcach agus go tuisceanach le hothair agus lena dteaghlaigh nuair a théann rudaí amú.
“Bhí droch-chumarsáid idir othair agus cleachtóirí sláinte mar chúis le go leor fadhbanna sábháilteachta othar. Tá sé chomh tábhachtach nuair a théann rudaí amú, go bhfuil tuiscint ann ar an méid atá tarlaithe agus gur féidir cinntiú nach dtarlóidh sé arís.”
